BİLGİUÇUŞAN CİSİMLER VE IŞIK ÇAKMALARI
Uçuşan cisimler (muşvolan)
Bazen görme alanınızda küçük uçuşan noktalar veya karanlık alanlar
görürsünüz. Bunlar genellikle boş bir duvar veya mavi gökyüzü gibi düz
bir zemine bakarken belli olurlar.
Uçuşan cisimler aslında, gözünüzün içini dolduran ve vitre ismi verilen
saydam jel şeklindeki sıvıda bulunan hücrelerin küçük birikintileridir.
Bu nesneler sanki gözün önünde uçuşuyormuş gibi görünmesine rağmen
aslında gözün içindedirler. Sizin gördükleriniz onların gözün sinir
tabakası üzerine düşen gölgeleridir.
Uçuşan cisimler farklı şekillerde olabilirler: Küçük noktalar,
çemberler, çizgiler, bulutsu veya ağ şekiller veya tespih taneleri gibi.
Uçuşan cisimlerin sebepleri nelerdir?
İnsanlar orta yaşlara ulaştığında vitre kalınlaşmaya ve büzüşmeye başlar
ve gözün içinde kümeleşmeler veya lifler oluşur. Vitre jeli gözün arka
duvarından ayrılır. Böylece arka vitre dekolmanı oluşur. Bu durum,
uçuşan cisimlerin sık görülen bir nedenidir.
Arka vitre dekolmanı aşağıdaki durumlarda daha sıktır:
· Miyopi;
· Göz yaralanması;
· Katarakt cerrahisi geçirilmiş olması;
· YAG lazer cerrahisi yapılmış olması;
· Göziçinde iltihap olması;
Uçuşan cisimler ani gelişirse uyarıcı bir belirti olabilir. 8-10
yaşından itibaren pekçok insanda görülebilir. 45 yaşın üzerindeyseniz ve
aniden uçuşan cisimler görmeye başlamışsanız hemen göz doktoruna
müracaat etmelisiniz.
Uçuşan cisimler ciddi bir durum olabilir mi?
Büzüşmekte olan vitre retinayı çekerse yırtık meydana gelebilir. O zaman
göz içinde hafif bir kanama olur ve kan, yeni oluşan uçuşan cisimler
olarak görünebilir.
Retina yırtılması daima ciddi bir problemdir, çünki retina dekolmanına
yol açabilir.
· Ani bir uçuşan cisim oluştuğunda;
· Ani ışık çakmaları olduğunda
hemen göz doktoruna müracaat ediniz.
Çevresel görme kaybı gibi ek belirtiler olduğunda da mutlaka göz
doktoruna görünmelisiniz.
Uçuşan cisimler için ne yapılabilir?
Retinada yırtık oluşup oluşmadığını bilmeniz gerektiği için aniden
uçuşan cisimler gördüğünüzde dotorunuza müracaat etmelisiniz.
Okumaya çalışırken göz önünde görünen cisimler oldukça rahatsız
edicidir. Bu cisimleri gözün önünden uzaklaştırmak için yukarı aşağı
bakabilirsiniz.
Bir kısım uçuşan cismin sebat edebilmesine rağmen çoğu zamanla kaybolur
veya verdiği rahatsızlık azalır. Yıllardır uçuşan cisimler görüyorsanız
fakat aniden yenileri oluşmuşsa yine hemen göz doktoruna müracaat
etmeniz gerekir.
Işık çakmalarına ne sebep olur?
Vitre jeli retinaya sürtündüğü veya onu çektiği zaman şimşek çakar gibi
ışıklar görürsünüz. Göze darbe alındığında da yıldızların uçuşması
tarzında ışıklar görülür.
Işık çakmaları beş-on hafta veya ay boyunca tekrar tekrar olup
kaybolabilir. Yaşınız ilerledikçe ışık çakmaları daha da artar. Ani ışık
çakmaları gördüğünüzde retina yırtığı olabileceği için derhal göz
doktoruna görünmeniz gerekir.
Migren
Bazı kimseler, ışık çakmalarını sıklıkla 10-20 dakika kadar süren
zigzaglı veya dalgalı çizgiler halinde görebilirler. Bu tip ışık
çakmaları genellikle beyindeki kan damarlarının spazmına bağlıdır ve
migren denir.
Işık çakmalarını başağrısı izlerse buna migren başağrısı denir. Fakat
başağrısı olmadan da zigzaglı veya dalgalı çizgiler görülebilir. Bu
durumda ışık çakmalarına göz migreni veya başağrısız migren denilir.
Gözleriniz nasıl muayene edilir?
Önce damlalarla göz bebekleriniz genişletilir. Retina ve vitre dikkatle
izlenir. Gözleriniz genişletildiği için bulanık görme meydana gelir.
İlaçla gözbebeğinizin büyümesi geçicidir. 10-12 saat sonra gözbebeğiniz
eski halini alır ve gözünüzde kalıcı bir zarar meydana gelmez. Bulanık
görme nedeniyle arabanız varsa yanınızda onu sürecek birini getirmeniz
gerekir.
Yaşlandıkça uçuşan cisimler ve ışık çakmaları artmaya başlar. Tüm uçuşan
cisimler ve ışık çakmaları ciddi olmamakla birlikte retinanızda bir
hasar olup olmadığını anlamak için iyi bir göz muayenesinden
geçirilmeniz şarttır.